Geschiedenis van het Earnewâldster Skûtsje

In de winter van 1870/'71 werd in Earnewâld de Zeil- en IJsvereniging 'Eendracht Maakt Macht' (E.M.M.) opgericht.
In de zomer van 1871 organiseerde deze vereniging de eerste zeilwedstrijd in het Princenhof. Het betrof hier in eerste instantie pramen, snikken en andere gebruikszeilschepen.
In de jaren erna kon er niet ieder jaar een wedstrijd voor vracht- en beurtschepen worden gehouden. De deelname was vaak te klein en de financiën van E.M.M. lieten het vaak niet toe.

In 1945 werd de Sintrale Kommisje Skûtsjesilen (SKS) opgericht door Gerben van Manen en Klaas Kingma. Hiervan werd ook E.M.M. lid en organiseerde ieder jaar twee wedstrijden bij Earnewâld. Na een incident in 1952 waarbij de skûtsjes niet kwamen opdagen op een afgesproken extra wedstrijd in Earnewâld, bedankte E.M.M. voor het lidmaatschap van de SKS. Toch was dit niet het einde van het Skûtsjesilen in Earnewâld, want in 1953 werd de 'Wedstrijdcommissie Skûtsjesilen Earnewâld' opgericht. Vanaf dat jaar zou deze nieuwe commissie de wedstrijden organiseren. De eerste bestuursleden waren Douwe Franke, Arend Bergsma en Tönnis Kiers.

In 1956 werd 'Stichting Earnewâldster Skûtsje' opgericht. De bestuurders waren Douwe Franke, Pieter Annema en Gerrit P. Wester. De stichting kocht, met behulp van het dorp, het skûtsje de 'Nijverheid' van Berend Mink. Het skûtsje was gebouwd in 1907 op van de werf van familie van der Werff uit Drachten. Mink bleef schipper op het skûtsje en hij werd zowel in 1956 als in 1957 kampioen.

In 1963 werd het skûtsje geruild met een skûtsje dat in 1911 op de werf van Barkmeijer uit Stroobos werd gebouwd. Ook dit skûtsje kreeg de naam de 'Nijverheid'. Hoewel de verwachtingen hoog waren, vielen de resultaten tegen. Dus kwam er in 1965 weer een ander skûtsje. Dat werd de 'Jonge Jan', in de zeilwereld heel bekend. De eigenaar Sietse Sijtema, en later ook zoon Jan, had er diverse prijzen mee gewonnen. Dit schip was gebouwd in 1911 bij de werf van familie Roorda in Drachten.

Berend Mink zou er echter maar één wedstrijd mee zeilen. Hij kreeg onenigheid met het bestuur, waarna Hielke de Vries het roer in 1965 overnam. De Vries behaalde niet de gewenste resultaten in de SKS. Hij zeilde tot en met 1970 voor Earnewâld en werd in het daaropvolgende jaar vervangen door Jacob Zwerver. Ook Zwerver behaalde in de vier jaren als schipper geen aansprekende resultaten en ook hij stapte van het skûtsje af.

De nieuwe schipper werd de zeer jonge Hidzer Meeter. Ook hij kon de Jonge Jan niet in de voorste gelederen brengen, waardoor de Stichting ging zoeken naar een ander schip. Dit werd de Emanuel, die in 1914 op de werf van Bijlsma in Warten was gebouwd. Meeter kon echter ook met dit schip geen goede resultaten behalen. Zodoende kwam er in 1981, het 25-jarig jubileum van de Stichting, een nieuwe schipper. Het werd Jeen Zwaga, de derde zoon van de grootste kampioen Ulbe Zwaga.

Jeen Zwaga werd al in 1982 kampioen. Een jaar later evenaarde hij dit resultaat. Ook de jaren erna behaalde hij goede resultaten. Hij werd nog drie maal derde in het eindklassement en een keer tweede. Zwaga bleef 16 jaar schipper van het Earnewâldster Skûtsje. In 1997 nam Pieter Brouwer het roer over. Helaas waren de uitslagen niet zoals iedereen zou willen, hoewel hij zowat ieder jaar wel een keertje de vlag in top kon hijsen. In 2004 stapte Brouwer over naar het skûtsje van Heerenveen. Gerhard Pietersma werd de nieuwe schipper op de Emanuel. Hij werd twee maal elfde in het klassement.

Begin 2006 werd er een nieuw skûtsje aangeschaft. Vanaf komende zomer zal Pietersma met zijn bemanning de strijd aangaan met de 'Twee Gebroeders'. Dit skûtsje is in 1930 op de werf van familie van der Werff gebouwd.

Meer informatie over de stichting en haar geschiedenis kunt u vinden in het jubileumboek: "Trendsetters oan it fuottenein, 50 jier Earnewâldster Skûtsje". Bij de informatie over het jubileum kunt u zien hoe u dit boek in handen kunt krijgen.